sportpremium.pl
sportpremium.pl

Poczta Polska jako instytucja powstała w 1558 roku. Powołał ją Zygmunt August,
który na pierwszego dyrektora mianował zaufanego dworzanina - Prospera Prowana. Poczta miała służyć do przesyłania listów, przewożenia bagażów oraz utrzymywania stałych kontaktów dyplomatycznych i gospodarczych z innymi krajami. Główną siedzibą Poczty Polskiej był Kraków,
z którego realizowano przesyłki do Wenecji i Wilna. Od roku 1629 zaczęły powstawać
w województwach, powiatach i miastach poczty partykularne. Były one powoływane przez przywilej królewski w celu uzupełnienia działalności poczty powszechnej.

Okres wojen w drugiej połowie XVII wieku spowodował, że poczta zaczęła pełnić funkcję policyjną. Przechwytywanie i przeglądanie listów oraz cenzura ułatwiały sprawowanie władzy
w kraju.

Rozwój gospodarczy Polski w drugiej połowie XVIII wieku stworzył potrzebę reorganizacji poczty. Reformy zapoczątkował w 1764 roku Stanisław August. Kierownictwo i kontrolę nad pocztą objął Dyrektor Generalny, mający do pomocy komisarza generalnego, kontrolera
i sekretarzy. Stacje pocztowe prowadzili poczmistrzowie, a za przekaz przesyłek odpowiadał kursor lub pocztylion. W tym czasie punktem węzłowym Poczty Polskiej została Warszawa, a wszystkich stacji pocztowych było około 200. Oprócz tego Stanisław August wprowadził nową taryfę pocztową – równą dla każdego bez względu na pochodzenie czy sprawowany urząd. Po trzecim rozbiorze Polski Poczta Polska zaprzestała swojej działalności. Wznowiła ją w momencie utworzenia Księstwa Warszawskiego, kiedy to w 1807 Ignacy Zajączek został Administratorem Generalnym Poczty. Wtedy po raz pierwszy uruchomiono stałą komunikację dyliżansową z Warszawy do Poznania.
W 1858 roku na terenia Królestwa Polskiego wprowadzono pierwsze, rosyjskie znaczki pocztowe, a od 1860 na znaczkach widniał herb Królestwa Polskiego.

W czasie powstania styczniowego do przewożenia tajnych przesyłek działała poczta konspiracyjna, a dla przewożenia zwykłej korespondencji poczta obywatelska. Po powstaniu większość pracowników poczty została aresztowana. W czasie zaborów całą działalnością pocztową zajmowały się urzędy pocztowe państw zaborczych.

Podczas I Wojny Światowej zlikwidowano wszystkie urzędy pocztowe funkcjonujące na centralnych terenach pod zaborem rosyjskim.
W 1915 roku Komitet Obywatelski Miasta Stołecznego Warszawy zorganizował Pocztę Miejską, która dostarczała przesyłki w obrębie Warszawy o okolicznych miejscowości. Podobne urzędy pocztowe powstały również w Łodzi, Sosnowcu i Częstochowie. Polskie jednostki wojskowe posługiwały się bezpłatnymi usługami poczty polowej. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku, władze polskie zaczęły przejmować kontrolę nad urzędami pocztowymi i nadawać im uprawnienia organu administracji państwowej, a rok później Polska przystąpiła do Światowego Związku Pocztowego. Powołano odrębne Ministerstwo Poczt i Telegrafów, które zajęło się całokształtem spraw związanych z działalnością pocztowo-komunikacyjną. W 1923 wprowadzono pierwsze mundury pocztowe. Usługi pocztowe pełnione były przez urzędy pocztowe, agencje oraz pośrednictwa pocztowe. W1924 roku przeprowadzono komercjalizację poczty – założono państwowe przedsiębiorstwo „Polska Poczta, Telegraf i Telefon”. Utworzone urzędy obwodowe i rejonowe przyczyniły
się do usprawnienie pracy przedsiębiorstwa i decentralizacji czynności administracyjnych. W okresie II Wojny Światowej poczta działała
na emigracji. Na statkach handlowych i okrętach wojennych uruchamiano agencje pocztowe, które dostarczały przesyłki do państw zaprzyjaźnionych i neutralnych. W okresie powstania warszawskiego do przesyłania korespondencji wojskowej i cywilnej służyła, obsługiwana przez harcerzy, poczta powstańcza. Po wojnie rozpoczęto odbudowywanie zdewastowanych budynków pocztowych i całej sieci komunikacyjnej. Powołano dziesięć Dyrekcji Okręgu Poczt i Telegrafów, m.in. w Lublinie, Krakowie, Bydgoszczy, Łodzi i Poznaniu, które zajęły się tworzeniem aparatów administracyjnych i wykonawczych w celu nawiązania łączności pocztowej na wyzwolonych terenach. Dyrekcjom tym podlegało 271 obwodowych i 57 rejonowych urzędów pocztowych, telegraficznych i telefonicznych. Usługi pocztowe świadczyły urzędy i oddziały urzędów pocztowych, agencje pocztowe, pośrednictwa pocztowe oraz kioski. Wraz z rozwojem
i usprawnianiem łączności, zakres usług pocztowych świadczonych przez Pocztę Polską znacznie się rozszerzał. Zwiększono dopuszczalną wagę przesyłek, wprowadzono przesyłki ekspresowe, wprowadzono również usługi bankowe. Od tamtej pory Poczta Polska przeszła wiele reform i zmian organizacyjnych. W 1921r. W Warszawie powstało Muzeum Poczty i Telekomunikacji prezentujące wystawy filatelistyczne oraz prezentująca eksponaty muzealne związane z pocztą i telekomunikacją. W 1956r. Muzeum zostało przeniesione do Wrocławia.

Źródło: poczta-polska.pl


Ostatnio wyświetlane firmy: